مقدمه آيا قرآن براي همگان قابل فهم استيا فهم آن به امامانعليهم السلام اختصاص دارد؟ درصورت نخست آيا براي آن حد و مرزي وجود دارد؟ يا حد و مرزي وجود ندارد وهمگان ميتوانند به فهم نهايي و جامع و كامل آن دستيابند؟ زمينهها و بسترهايمناسب فهم و استفاده از قرآن كريم و موانع آن و ...
دسته بندی های موجود در بخش"کلام جاودان"
- قرآن شناسی (1,863)
- معارف قرآنی (855)
- آشنایی با نهج البلاغه (392)
- آشنایی با صحیفه سجادیه (56)
مطالب موجود در بخش "کلام جاودان"
فهم متشابهات در پرتو محكمات
خداي سبحان، آيات قرآن را به دو دستهي «محكمات»و «متشابهات»تقسيم نموده است: «هُوَ الَّذِي أَنْزَلَ عَلَيْكَ الْكِتابَ مِنْهُ آياتٌ مُحْكَماتٌ هُنَّ أُمُّ الْكِتابِ وَ أُخَرُ مُتَشابِهاتٌ»[1] اوست خدايي كه نازل كرد بر تو قرآن را، كه برخي از آياتش محكمات و امّ الكتاب هستند و برخي ديگر متشابهات. اصل جامع در كلماتي مانند «حكم»، «حكمت»، ...
تعبد و قبول معارف قرآن
معارف والا و ارزشمند قرآن مجيد، انواري است الهي كه فطرت همگان را به سوي خود فرا ميخواند و در دل مؤمنين تأثير گذار است. همة مسلمين قرآن را به عنوان كلام الهي قبول دارند گرچه درجات ايمان و تعبد به قرآن متفاوت است ولي ايماني ارزشمند است كه انسان مومن پس از شناخت حقانيت ...
شرايط فهم قرآن
بهره گيري عميق علمي از قرآن كريم و فهميدن معارف بلند آن، مشروط است به ارتباط و پيوند با معلّم حقيقي قرآن كه همانا خداوند بخشنده است «الرَّحْمنُ* عَلَّمَ الْقُرْآنَ»[1] علم قرآن همراه با رحمت خداي سبحان است و رحمت خاصّهي خداوند شامل حال پرهيزكاران ميگردد. « وَ اتَّقُوا اللَّهَ وَ يعلمكم الله»[2] قرآن كريم ...
فهم ظاهر و باطن قرآن
قرآن كريم ريسمان الهي است كه از مقام «لدن»آويخته شده و مرحلهي نازلهي آن در پوشش لفظ عربي روشن درآمده تا همگان بتوانند پس از تلاوت يا شنيدن، با تعقّل و فكر كردن از آن بهرهمند گردند و همراه با قرآن عروج معنوي يابند «حم* وَ الْكِتابِ الْمُبِينِ* إِنَّا جَعَلْناهُ قُرْآناً عَرَبِيًّا لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ»[1] قرآن ...
قرآن حقيقتي ذو مراتب
قرآن كريم دربارهي خداي سبحان دو گونه تعبير دارد؛ گاهي ميگويد: «ذلِكُمُ اللَّهُ رَبُّكُمْ»[1] و در اين بخش، از كلمهي «ذلك»كه براي اشاره به دور بكار ميرود، استفاده نموده است و گاه ميگويد: «وَ هُوَ مَعَكُمْ أَيْنَما كُنْتُمْ»[2] يا «وَ إِذا سَأَلَكَ عِبادِي عَنِّي فَإِنِّي قَرِيبٌ»[3] يعني خدايي كه هميشه با همهي انسانهاست، خدايي كه ...
فهم قرآن، مقدور همگان
از مباحث گذشته روشن شد كه عترت رسول اكرم ـ صلّي الله عليه و آله ـ همانند خود آن حضرت، به همهي معارف قرآن و به ظاهر، باطن، تأويل، تنزيل و غير آن آگاهي جامع و فراگير دارند. برخي از اخباريين و ديگران خواستهاند از رواياتي مانند: «إنما يعرف القرآن من خُوطب به»[1] استفاده كنند ...
نقش عقل و علم در فهم قرآن
خداي سبحان در زمينهي فهم قرآن ميفرمايد: «تِلْكَ الْأَمْثالُ نَضْرِبُها لِلنَّاسِ وَ ما يَعْقِلُها إِلاَّ الْعالِمُونَ»[1] در اين آيهي كريمه دو پيام اصلي وجود دارد كه به خوبي نقش عقل و علم را در فهم قرآن كريم روشن مي سازد: نكتهي اوّل آنكه مثلهاي قرآن كريم ساده نيست و بايد آنها را تعقل كرد و ...
زبان قرآن، آشناي فطرت
چون قرآن مجيد به منظور هدايت همگان فرود آمده است، همهي انسانهايي كه در پهنهي زمين و گسترهي زمان بسر ميبرند، از نور رهنمود آن برخوردار خواهند شد و در فهم معارف قرآن، نه فرهنگ خاصّي معتبر است كه بدون آن، رسيدن به اسرار قرآن ميسّر نباشد و نه تمدّن مخصوصي مانع است، كه با ...
پاكان و فهم باطن قرآن
خداي سبحان فرمود: احاطه به حقيقت و باطن قرآن مقدور غير پاكان نخواهد بود «لا يَمَسُّهُ إِلاَّ الْمُطَهَّرُونَ»[1] سپس آنان را چنين معرّفي ميكند: «إِنَّما يُرِيدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَ يُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيراً»[2] رسول اكرم، علي بن ابي طالب و اهل بيت عصمت و طهارت ـ سلام الله عليهم اجمعين ـ را خدا ...
تفاوت ظرفيتها در فهم قرآن
بنابراين، قرآن كريم كتابي عميق و داراي باطنها است و هر كس به حدّ ظرفيّت وجودي خود ميتواند از آن بهرهمند شود و ائمه ـ عليهم السّلام ـ نيز آيات كريمهي قرآن را براي همهي افراد يكسان معني نميكردند. براي برخي به ظاهر قرآن معني ميفرمودند و براي برخي به باطن قرآن؛ و اين بستگي ...
هماهنگي قرآن با فطرت و عقل
قرآن كريم خود را كتاب هدايتِ همهگاني و هميشهگي براي جامعهي بشري معرّفي كرده است «وَ ما هِيَ إِلاَّ ذِكْرى لِلْبَشَرِ»[1]، «إِنْ هُوَ إِلاَّ ذِكْرٌ لِلْعالَمِينَ»[2] كتابي جاودانه است كه پس از آن كتاب ديگري نه خواهد آمد. خداي سبحان در معرّفي قرآن ميفرمايد: «وَ إِنَّهُ لَكِتابٌ عَزِيزٌ * لا يَأْتِيهِ الْباطِلُ مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ ...