مفهوم و ماهيت زهد از نظر ارباب لغت زهد ورزيدن نسبت به يك چيز به مفهوم اعراض از آن شي و به مقدار اندكي از آن رضايت دادن است.[1] در فرهنگ عالمان اخلاق «زهد» عبارت است از اعراض قلبي و عملي از دنيا، مگر به مقداري كه آدمي بدان نياز ضروري دارد. به عبارت ديگر ...

با نظري به آيات و روايات روشن مي‌شود كه عزاداري و برپايي مجالس عزا نه تنها با قرآن مخالفت و ناسازگاري با مباني ديني ما ندارد، بلكه از مصاديق شعاير الهي، مودّت و محبّت به اهل بيت ـ عليهم السّلام ـ و مبارزه با ظلم و ستم مي‌باشد كه در قرآن به آنها سفارش شده ...

يكي از مفاهيم عام در اخلاق اسلامي كه ناظر به صفتي نفساني و بيانگر رابطه اي خاص ميان انسان وخداوند است، مفهوم «توكّل» مي باشد. در اين مختصر اين مفهوم را از جهت منزلت و جايگاه آن، ماهيت و درجاتش و نسبت آن با سعي و كوشش مورد مطالعه قرار مي دهيم. يك) ماهيت توكّل: ...

حيا يكي از مهم ترين صفات نفساني است كه تأثير فراواني بر حوزه هاي مختلف زندگي اخلاقي ما دارد. نقش بارز اين تأثير، بازدارندگي است. «حيا» در لغت به مفهوم شرمساري و خجالت است كه در مقابل آن «وقاحت» و بي شرمي قرار دارد.[1] در فرهنگ عالمان اخلاق، حيا نوعي انفعال و انقباض نفساني است ...

عام ترين و مهم ترين صفت انساني بازدارنده «صبر» است. «صبر» در لغت عرب به معناي حبس و در تنگنا و محدوديت قرار دادن است.[1] و برخي نيز آن را بازداشتن نفس از اظهار بي تابي و بي قراري دانسته اند.[2] در فرهنگ اخلاقي، صبر عبارت است از وادار نمودن نفس به انجام آنچه كه ...

يكي از ويژگي هايي كه اميرالمؤمنين علي ـ عليه السّلام ـ براي پارسايان بيان مي كنند، تلاش براي روزي حلال است(…وَ طَلَباً في حَلالٍ[1]). بديهي است اولين و مهم ترين گام در جهت زدودن «فقر و نيازمندي» و وابستگي فردي و اجتماعي به ديگران، اين است كه انسان سهم خود و خانواده، نزديكان، همسايگان و ...