توکل توکل در اصل از ماده «وکالت» به معناي انتخاب کردن است، و مي دانيم که يک وکيل خوب کسي است که حداقل داراي چهار صفت باشد: آگاهي کافي، امانت، قدرت و دلسوزي. توکل يعني اعتماد و اطمينان دل در همه امور به خداوند و بيزاري جستن از هر قوه و قدرتي. و اين منوط ...
مطالب موجود در دسته بندی "فضایل اخلاقی"
نیکی به دیگری = نیکی به خود
در فرهنگ اسلامی ایرانی این معنا جا افتاده است که «هر چه کنی به خود کنی؛ گر همه نیک و بد کنی»، یا «تو نیکی کن و در دجله انداز؛ که ایزد در بیابانت دهد باز». این به معنای نیکی کردن به دیگران، بی چشمداشت از آنان است، چرا که بازگشت این نیکی و احسان ...
آثار نيكوكاري در قرآن
از جمله مفاهيم ارزشمندي كه در آموزه هاي ديني به خصوص قرآن كريم، مورد عنايت و توجه قرارگرفته و به آن سفارش شده، احسان و نيكوكاري است. احسان و نيكوكاري كاركردهاي زيادي در عرصه هاي فردي، اجتماعي، فرهنگي، معنوي و… دارد. مؤمنان واقعي و انسان هاي صاحب خرد و انديشه در هر عصر و نسلي، ...
عزم دركارها
يكي از صفات انسان كامل و برجسته، عزم دركارها و زندگي است. قرآن به اين ويژگي با اشاره به انسان هاي كاملي چون پيامبران اولوالعزم يعني نوح و ابراهيم و موسي و عيسي (ع) وحضرت پيامبر اكرم (ص) توجه داده و از مردمان خواسته است تا با سرمشق گيري از ايشان، دراين مسير كمالي قرار ...
شكرگزاري و سپاس از ديدگاه قرآن و روايات
شكر و سپاس به عنوان فضيلتي اخلاقي مورد تاييد و تاكيد عقل و عقلا است. هر انساني به حكم عقل به اين نتيجه مي رسد كه مي بايست در برابر افرادي كه به گونه اي كاري و يا نعمتي را به وي مي دهند شكر كند. در هنجارشناسي نيز كه در حوزه علوم تربيتي و ...
اعتدال و ميانه روي در زندگي
چکیده : آنچه در پي مي آيد مقاله اي است كه در آن نويسنده با استناد به برخي آيات قرآن كريم، موضوع اعتدال و ميانه روي در زندگي و بخصوص در عبادات را مورد بررسي قرار داده و راهكار نفوذ اجتماعي در ميان مردم و براي تبليغ دين را تشريح كرده است كه با هم ...
راههاي دست يابي به تقوا
چکیده : تقوا در مفهوم قرآني از جايگاه ويژه و خاصي برخوردار است به گونه اي كه مي توان گفت تقوا يكي از محوري ترين مفاهيم قرآني است بطوري كه اگر ازمباحث قرآني حذف شود كليدي ترين مفاهيم ديني و قرآني حذف شده است. از اين روست كه در هر گوشه اي از آيات قرآني ...
حقيقت تقوا از نگاه قرآن
چکیده : تقوا به معناي حفظ كردن خويشتن از چيزي است كه انسان از آن مي ترسد. اين واژه از ريشه وقي گرفته شده است كه به معناي حافظ و سپر است. انسان براي آن كه خود را از زيان جنگ حفظ كند و آثار شمشير و نيزه و تير را از خود دفع سازد ...
استعاذه در آموزه هاي قرآن
چکیده : در تحليل قرآني انسان موجودي تبعيدي است. هبوط هر چند به مفهوم اصطلاحي اش همان تبعيد نيست؛ ولي شباهت هايي با آن دارد كه تبعيدي بودن نوع بشر را تقويت مي كند.آدم(ع) و همسرش پس از ارتكاب عمل خوردن از درخت ممنوع به زمين هبوط كردند. مساله تنها در هبوط وي خلاصه نمي ...
ميزان سنجش ايمان
چکیده : آنجا كه مصايب و مكروهات نفساني چون سرب مذاب بر مغز جانت مي نشيند و ناله عاجزانه جوارحت سپرهاي آسمان را مي شكافد، آنجا، آنسوتر از آن جام يأس اندود و ضجه هاي مرگ آلود حبل متين الهي نيز مي درخشد، «استعينو بالصبر و الصلوة» (بقره 45) كه چون آبي خنك بر آتش ...
نشانه هاي تقوا
چکیده : تقوا به معناي حفظ و نگهداشت خويشتن از چيزي است كه از آن مي هراسد؛ از اين رو بيش ترين كاربرد اين واژه در زمان جاهليت در حوزه جنگ و مباحث پيراموني آن است. وقايه از جنگ و آسيب هاي احتمالي آن هدف اصلي مردماني بود كه هر آن در معرض خطر و ...
ترس از خدا و مقام پروردگاری (2)
چکیده : واژه ی «خشیت» و مشتقات آن در قرآن چهل و هشت بار، و واژه ی «خوف» و مشتقاتش صد و بیست و چهار بار در قرآن به کار رفته است. این کثرت تأمل برانگیز، اهمیّت تحقیق درباره معانی این دو واژه را می رساند. در این مقاله به شناخت ترس از خدا و ...