تحريف در لغت: تحريف در لغت از ماده حرف به معناي طرف، گوشه يا جانب آمده و «تحريف الشئ» به معناي عدول از مواضع اصلي خودش به طرفي يا جانبي ديگر، و تحريف كلام به معناي تفسير كلام به غير وجه صحيح‌اش آن هم بدون دليل.[1] انواع تحريف:
1. تحريف به مضمون و محتواي كلام: اين نوع تحريف همان تفسير به رأي است اين نوع تحريف در مورد قرآن و روايات وجود دارد، آيات و روايات، اين نوع تحريف در مورد قرآن و كتاب‌هاي الهي را تأييد مي‌كنند.
«يُحَرِّفُونَ الْكَلِمَ عَنْ مَواضِعِهِ»[2] «كلام خداوند را از مواضع اصليش منحرف مي‌كنند.» به اين نوع تحريف، تحريف معنوي نيز مي‌گويند.
2. تحريف به معناي زياد كردن: تحريف به معناي اضافه كردن آيه‌اي يا كلمه‌اي به قرآن، اتفاق نيفتاده است.
3. تحريف به معناي كم كردن: اين نوع تحريف كه آيه يا كلمه‌اي از قرآن كم شده‌ باشد هم در مورد قرآن اتفاق نيفتاده است.
4. تحريف به معناي تبديل كردن: تبديل به اين معنا است كه كلمه‌اي از قرآن به كلمه‌اي ديگر تبديل شود. تحريف به معناي سه‌گانه (كم يا زياد يا تبديل كردن) را تحريف لفظي مي‌گويند، پس بنابراين تحريف لفظي در قرآن صورت نگرفته است. امّا تحريف معنوي و تفسير به رأي در مورد قرآن صورت گرفته است.
ادله عدم تحريف: دلايل فراواني براي عدم تحريف بيان شده كه به بعضي اشاره مي‌كينم.
1. «إِنَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّكْرَ وَ إِنَّا لَهُ لَحافِظُونَ»[3] در اين آيه عوامل تأكيد كنندة زيادي وجود دارد تا اين حقيقت را كه قرآن تحريف ناپذير است مي‌فهماند.
2. پيامبر فرمود: «انّي تارك فيكم الثقلين كتاب الله و عترتي ما إن تمسكتم بهما لن تضلوا و انهما لن يفترقا حتي يردا عليّ الحوض»[4] «همانا من در بين شما دو چيز سنگين به جاي مي‌گذارم، كتاب خدا و خاندان خودم را، مادامي كه به آن‌ها تمسك كنيد گمراه نمي‌شويد و اين دو از هم جدا نمي‌شوند تا بر من در حوض وارد شوند.»
اين حديث شاهدي تام و گواهي قطعي بر عدم تحريف قرآن است و با صراحت اعلام مي‌كند كه قرآن براي هميشه و تا روز قيامت محفوظ است، زيرا اگر قرآن تحريف شده باشد نه مي‌توان به قرآن تمسك كرد و نه به عترت.
3. دليل عقلي: قرآن كتابي است كه براي هدايت و راهنمائي بشر نازل شده است. و اين كتاب در اختيار بشر قرار داده شده است،‌ حال معقول نيست كه خداوند كتابي براي هدايت در اختيار بشر قرار داده باشد ولي آن را رها كند تا تحريف شود و هركس به آن اضافه يا كم كند و اين خود نقض غرض است زيرا اگر تحريف شده ديگر قابليت براي هدايت را ندارد.
4. اعجاز قرآن: قرآن براي اثبات اين كه قرآن معجزه است و از طرف خداوند است مردم را به تحدي و همانند‌آوري طلبيده است، معجزه بودن قرآن با تحريف منافت دارد. زيرا تحريف موجب بروز خلل و نقصان در لفظ و معناي آن مي‌شود كه خداوند به آن تحدي كرده است.