توصيه هايي به معتكفين

توصيه هايي به معتكفين

1) آمادگي و مهيا بودن :

معتكف بايد قبل از ورود به اعتكاف خود را آماده كند، اعتكاف به معناي فرار از مردم و استراحت در گوشه مسجد نيست، اعتكاف يك ضرورت است كه هر مسلماني در هر سال يك نوبت نسبت به اعمال خويش بايد محيطي را فراهم نمايد كه در آن به فكر و محاسبه بپردازد . بعيد است كساني كه به اين قصد راهي مسجد مي شوند غافل باشند. اگر بخواهيد به يك مسافرت زميني برويد ، روزها بلكه ماها قبل نسبت به همه امور آن فكر مي كنيد. در مورد وسيله اياب و ذهاب ، توشه راه ، محل اقامت ، سردي و گرمي هوا و … در صورتي كه اين سفر مشكل و سرنوشت ساز است.

2) انجام عبادات مستحبي :

دعوت و دعاي بندگان عبارت است از اينكه بنده خدا با خواندن پروردگارش عنايت پروردگار را به سوي خود جلب نمايند و خواندن خدا به اين است كه خود را در مقام عبوديت و مملوكيت قرار دهد. به همين جهت عبادت در حقيقت دعا است ، چون بنده در حال عبادت خود را در مقام مملوكيت و اتصال به مولاي خويش قرار مي دهد و اعلام تبعيت و اقرار به ذلت مي كند تا نظر لطف خدا را با مقام مولويت و ربوبيتش به خود معطوف سازد، دعا هم عيناً به همين معناست.

3) حضور قلب در اعتكاف:

براي انجام عبادت فقط حضور جسم كافي نيست بلكه بايد عبادت اين چنيني و با اين وسعت را توأم با حضور قلب انجام داد و آن را سبك نگرفت . حضرت امام (ره)مي فرمايند : همانطور كه براي كسب مال و منال و براي مباحثه و مطالعه وقت موظف قرار مي دهد براي اين عبادات نيز قرار دهد كه در آن وقت فارغ از امور ديگر باشد تا حضور قلب كه مغز و لب عبادت است براي وي ميسور باشد.

4) رعايت اصل پاكيزگي در اعتكاف:

قرآن كريم در آيه 125 سوره بقره خطاب به ابراهيم و اسماعيل مي فرمايد : (كه حرم خدا را از بت سازي و از پليدي پاكيزه سازيد) پاكيزگي هم از نظر جسماني و هم از نظر روحي و رواني بايد در اعتكاف رعايت شود ، پاكيزگي تنها پاكيزگي جسمي و لباس نيست اگر چه لباس هم بايد از نجاست و كثيفي دور باشد.

5) رعايت اصول بهداشتي و نظافت:

يك معتكف و مؤمن بايد در طول اعتكاف علاوه بر اينكه به عبادت خدا مي پردازد از محيط و محل اعتكاف نيز مراقبت كند تا نظافت رعايت شود ، زيرا رعايت نظافت هم جزيي از ايمان است (النظافه من الايمان) بايد لوازم بهداشتي از قبيل : حوله شخصي ، پتو ، مسواك ، ظرف غذا و … را نيز به همراه داشته باشد.

6) پرهيز از زياده روي در خواب :

هدف اعتكاف عبادت و راز و نياز است . اين مهم با زياده روي در خواب منافات دارد. يك معتكف بايد تمام تلاش خود را معطوف به اين كند كه حداكثر بهره برداري را از اين فرصت معنوي بنمايد.

7) صرف افطار و سحري به صورت دسته جمعي :

سعي شود زمان صرف افطار بعد از نماز مغرب و عشاء به گونه اي برنامه ريزي شود كه به صورت دسته جمعي صورت گيرد تا خدا صفا و صميميت خاص به جمع معتكفين بخشد ، همچنين سحري نيز به صورت دسته جمعي صرف گردد ، زيرا اين عمل همدلي ، اخوت و برادري را افزايش مي دهد. همچنين معتكف خوب است در ايام اعتكاف يك راديوي كوچك يا روزنامه هاي يوميه داشته باشد تا از اخبار و مسائل روز كشور بي خبر نماند. البته اين مورد بايد به صورت محدود صورت گيرد ، زيرا اصل اعتكاف عبادت است ، اگر چه مطالعه و اطلاع از اخبار روز به نوعي لازم است ولي نبايد اصل را تحت الشعاع قرار دهد.

8) تنظيم برنامه روزانه :

يك معتكف بايد به محض ورود به مسجد جامع جهت اعتكاف براي فعاليت ها و انجام عبادات روزانه خود برنامه اي را مدون و تنظيم كند. همانطور كه مي دانيد يكي از اصول موفقيت انسان داشتن برنامه است و هر فعاليتي كه بدون برنامه ريزي صورت گيرد نمي توان از آن نهايت استفاده را نمود و تهيه يك جدول روزانه كه در برگيرنده كليه برنامه هاي يك اعتكاف كامل مي تواند بر غناي آن بيافزايد .

9) خلوت گزيني :

جهت بهره گيري بيشتر از فيوضات اين ايام شريف، بايسته است كه شخص معتكف حتي المقدور چند دقيقه از برنامه هاي روزانه خود را به خلوت و تنهايي اختصاص بدهد. خلوت كردن به معناي عزلت گزيني نيست ، بلكه غور در خويش است .

10) دوري از غيبت:

هدف از اعتكاف خالص شدن و به سوي خدا گام برداشتن است، غيبت از جمله گناهاني است كه اعمال صالحه را از بين مي برد ، اگر خداي نكرده غيبتي از ما صورت گيرد باعث مي شود تا ما اجر اين مشقت و سختي را كه با انجام اعتكاف براي خودسازي متحمل مي شويم به راحتي از دست بدهيم و خسرالدنيا و الاخره شويم. همچنين در اين ايام از بحث هاي دنيوي پرهيز نمائيم.

11) توبه و انابه:

اعتكاف بهترين تمرين است براي بازگشت به خويشتن خويش و نزديك ترين راه است جهت حركت در مسير الي الله و صراط مستقيم با توجه به انابه مي توان اعوجاجات و انحرافات به وجود آمده در مسير زندگي را راست كرده و دوباره در جاده اصلي خوشبختي و سعادت ادامه مسير داد. اگر ما نتوانيم از اين فرصت در ايام معنوي اعتكاف حسن استفاده را بكنيم مرتكب خسراني بزرگ شده ايم . چه خوب است كه شخص معتكف بعد از نيت از گذشته خويش توبه كند و لو اينكه معصيت كمي داشته باشد و عهد نمايد كه در زمان اعتكاف و بعد از آن دنبال معصيت و حتي گناه صغيره نرود و عبدي صالح و پرهيزكار باشد.

12) اخلاص در عبادت:

شرايط پذيرفتن عبادت بندگان از سوي خداي متعال اخلاص در عبادت است ، اگر عبادتي از سر اخلاص نبوده و آلوده به ريا و شرك باشد از سوي حق تعالي پذيرفته نيست و هيچ اجر و پاداشي هم براي آن در نظر گرفته نمي شود. حضرت امام (ره) در اين خصوص مي فرمايند : در هر صورت اخلاص در تحميل و تجريد از مهمات سلوك است ، كساني كه براي خدا كار مي كنند هيچ وقت باخت در آن نيست، آنهايي كه براي دنيا كار مي كنند باخت دارند كه اگر نترسيدند خوب باختند و عمرشان را هم هدر دادند.

13) پرهيز از زياده روي در شوخي:

شوخي و خنده زياد اگر از حد بگذرد باعث ايجاد كدورت و رنجش دوستان مي شود. حتي المقدور سعي گردد جهت نهايت استفاده از فضاي معنوي اعتكاف از شوخي و مزاح بيهوده و سخنان غير ضروري امتناع گردد . سرانجام بسياري از شوخي ها تمسخر و غيبت است، پس چه بهتر كه از همان ابتدا از ورود آن به محافل دوستانه جلوگيري به عمل آيد ، با مشغول شدن به عبادت جايي براي شوخي بيهوده باقي نمي ماند.

14) شكر گذاري به درگاه خداوند:

شكر نعمت نعمتت افزون كند
كفر نعمت از كفت بيرون كند
انسان بايد در هر جا شكرگذار نعمت هاي الهي باشد و نسبت به آنچه كه خداوند به او عطا كرده است شكر نمايد ، بايد از اينكه اين سعادت را يافته تا سه روز را به عبادت و بندگي خداوند بپردازد و در جمع معتكفين به سر برد خداي خويش را شاكر و سپاسگذار باشد.

15) سادگي در انتخاب نوع غذا:

در ايام اعتكاف با توجه به اينكه افراد ديگري هم از اقشار مختلف هستند كه شايد از وضع مادي خوبي برخوردار نباشند و از غذاي ساده استفاده نمايند، شايسته است همه معتكفين خود را مكلف كنند كه در اين ايام به جهت اجتناب و دوري از زندگي مادي و همسنگ شدن با ديگران از غذاي ساده استفاده و از پرخوري و صرف وقت زياد براي تهيه غذا بپرهيزند.

16) ارزش يابي و جمع بندي :

يك شخص معتكف پس از پايان سه روز به جاي آوردن اعمال اعتكاف بايد به ارزشيابي و سنجش اعمال و افعال خويش در اين مدت بپردازد تا بفهمد چه ميزان اين ايام توانسته در روحيات و منش او تأثير گذار باشد .

17) نظارت و مراقبت :

حال كه توفيق بزرگ نصيب شخص معتكف شده تا وي بتواند از اين طريق به اجر و پاداش و سعادتي دست يابد ، شايسته است كه با هدف حفظ اين دستاورد و نيز حفظ معنويات كسب شده و جلوگيري از ضايع شدن آن به نظارت و دقت در اعمال و رفتار خويش و به مراقبت از آن بپردازد تا با انجام اين عبادت در برابر امواج مسموم و كوبنده نفسانيات و ماديات و تهاجمات گسترده فرهنگي مصون بماند.
منبع: نشريه فصل رويش ويژه نامه اعتكاف

مطالب مشابه

یک دیدگاه

  1. علی خالق پناه
    1394-02-05 در 06:58 - پاسخ

    ای خالق دیده در وصف شما ابر دلش چون نیل است

    عقل در شان شما زانو زده تعطیل است

    گفتم از وصف تو گویم که قلم میلرزد

    باد از آه دلم بود و علم میلرزد