هنگام اتمام تلاوت قرآن كريم چه جملاتي بايد گفت، آيا در اين زمينه روايت و حديثي رسيده است؟ اين پرسشي است كه در برخي از جلسات و محافل قرآني ميپرسند و يا پرسشي است كه ذهن عدهاي از قرآنپژوهان و قاريان قرآن را به خود مشغول كرده است. پاسخ اين است كه در اين مورد ...
ضرورت دعا بعد از تلاوت در ادب سوّم خوانديم كه دعا قبل از شروع تلاوت يكي از آداب تلاوت قرآن است. يكي ديگر از جاهايي كه دعا مؤثّر و به اجابت نزديك است، بعد از قرائت قرآن ميباشد. كسي كه در خلوت قرآن را با رعايت آدابش تلاوت كند، ميتواند اميدوار باشد كه شرايط، براي ...
ختم قرآن يكي از سنتهاي رايج در ميان مسلمانان است و پيشوايان ديني در مورد آن سفارش زيادي كردهاند كه در ادب پانزدهم همين كتاب در اين زمينه سخن به ميان آمد. ختم قرآن توفيقي است كه از ناحية پروردگار نصيب انسانهاي وارسته ميگردد. از اينرو ختم كنندة قرآن بايد قدر اين نعمت بزرگ را ...
آداب باطني تلاوت قرآن، نسبت به آداب ظاهري از اهميت بيشتري برخوردار است و در هنگام تلاوت قرآن، ميبايست مدّنظر قرار گيرد. اهميت عبارت از فهميدن اصل كلام و درك عظمت آن است. تلاوت كننده، بايد بداند كه با چه سخن بزرگي مواجه است! سخني كه نشانه لطف و رحمت و عنايت آفريدگار هستي به ...
قبل از ارايه ديدگاه فقهاي شيعه در باب رعايت قواعد علم تجويد در نماز لازم است راجع به معناي واژة ترتيل ـ كه در ارتباط تنگاتنگ با اين مبحث است ـ باختصار سخن بگوييم. خداوند در قرآن كريم، به رسول گرامي خود ميفرمايد: «وَ رَتِّلِ الْقُرْآنَ تَرْتِيلاً»، لغت شناسان، مفسران و فقهاي بزرگوار در معناي ...
كسي كه قواعد قراءات سبعه را فراگرفته و ميخواهد قرآن را تلاوت نمايد آيا مخارج حروف را بايد در هر يك از قرائتهاي هفتگانه و يا دهگانه و… به طور يكسان رعايت كند يا مخارج حروف هم طبق قراءات اختلافي است؟ آيا ادغام يرملون را در ديگر قرائتها هم بايد عمل نمايد يا اينكه ادغام ...
ترتيل بهترين روش براي تلاوت است. زيرا اين روش ويژگيهايي دارد كه خوانندة قرآن با آن به سوي هدف عالي نزول قرآن (كه هدايت انسانهاست) هدايت ميشود. در اين سطور به چند ويژگي از ويژگيهاي روش ترتيل پرداخته ميشود. 1. تدبر در قرآن: خداوند در قرآن كريم انسانها را به تفكر و تدبر در قرآن ...
در بررسي مسائل و موضوعات مربوط به ضوابط قرائت و تلاوت قرآن كريم با دو علم مواجه هستيم: علم قراآت و علم تجويد. يكي متكفل كيفيت اداء كلمات قرآن و اختلاف آنهاست و ديگري عهدهدار صحت اداء آن الفاظ (يعني حروف كلمات) از نظر رعايت مخارج و صفات ميباشد. امّا گاهي ملاحظه ميشود كه موضوعات ...
براي انس با قرآن، پنج عنوان «قرائت»، «تلاوت»، «ترتيل»، «استماع و انصات» و «تدبر» در قرآن آمده است:[1] «فَاقْرَؤُا ما تَيَسَّرَ مِنَ الْقُرْآنِ».[2] «اتْلُ ما أُوحِيَ إِلَيْكَ مِنْ كِتابِ».[3] «وَ رَتِّلِ الْقُرْآنَ تَرْتِيلاً».[4] «أَ فَلا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ».[5] «وَ إِذا قُرِئَ الْقُرْآنُ فَاسْتَمِعُوا لَهُ وَ أَنْصِتُوا…».[6] عنوان «تدبر» مورد بررسي واقع گشت، حال عناوين ديگر را ...
دانشمندان علم تجويد اعتقاد دارند كه خداوند در قرآن كريم مسلمانان را به رعايت قواعد تجويد دعوت نموده است؛ زيرا پروردگار خطاب به رسول گرامي خود فرمود: «وَ رَتِّلِ الْقُرْآنَ تَرْتِيلاً»[1]؛ اي پيامبر ـ صلّي الله عليه و آله ـ قرآن را با ترتيل و شمرده بخوان. امام علي ـ عليه السّلام ـ در تعريف ...
ابدال اثبات اختلاس اخفا ادغام كبير ادغام صغير ادغام اذلاق استعاذه استعلاء استفال اسكان استطاله اشباع اشمام اصمات اطباق اظهار الحاق الف اماله انحراف انفتاح بُحّه بسمله بينيّه تجويد تحقيق تحدير تدوير ترتيل ترقيق ترتيب مخارج حروف تسهيل تشديد تغليظ تفشّي تفخيم تكرير تنوين و نون ساكنه (قلب يا ابدال) تنوين تهليل جهر حذف حروف ...
مقدمتاً بايد بگوييم اعتقاد به تواتر قرائت قرّاء سبعه، عشره و… با تأييد اين قراءات، گر چه دو مقولة شبيه به همند امّا جدا از هم هستند. در احاديثي كه از ائمه ـ عليهم السّلام ـ نيز به ما رسيده همين مطلب صدق ميكند، چه بسا حديثي در يكي از موضوعات فردي يا اجتماعي از ...