حدیث (1) رسول اكرم صلىاللهعليهوآله :
إِنَّ اللّهَ تَعالى جَميلٌ يُحِبُّ الجَمالَ، سَخىٌّ يُحِبُّ السَّخاءَ، نَظيفٌ يُحِبُّ النَّظافَةَ؛
خداوند زيباست و زيبايى را دوست دارد، بخشنده است و بخشش را دوست دارد، پاكيزه است و پاكيزگى را دوست دارد.
نهج الفصاحه، ح 690
حدیث (2) رسول اكرم صلى الله عليه وآله :
تَنَظَّفوا بِكُلِّ مَا استَطَعتُم فَإِنَّ اللّهَ تَعالى بَنَى السلامَ عَلَى النَّظافَةِ وَلَن يَدخُلَ الجَنَّةَ إِلاّكُلُّ نَظيفٍ؛
خودتان را با هر وسيلهاى كه مىتوانيد پاكيزه كنيد، زيرا كه خداى متعال اسلام را برپايه پاكيزگى بنا كرده است و هرگز به بهشت نمىرود، مگر كسى كه پاكيزه باشد.
نهج الفصاحه، ح 1182
حدیث (3) امام على عليهالسلام :
اَلنَّظيفُ مِنَ الثِّيابِ يُذهِبُ الهَمَّ وَالحُزنَ وَهُوَ طَهورٌ لِلصَّلاةِ؛
لباس پاكيزه غم و اندوه را برطرف مىكند و باعث پاكيزگى نماز است.
كافى، ج 6 ،
حدیث (4) رسول اكرم صلىاللهعليهوآله :
طَهِّروا هذِه الجسادَ طَهَّرَكُمُ اللّهُ، فَاِنَّهُ لَيسَ عَبدٌ يَبيتُ طاهِرا اِلاّ باتَ مَعَهُ مَلَكٌ فى شِعارِهِ وَ لا يَتَقَلَّبُ ساعَةً مِنَ اللَّيلِ اِلاّ قالَ: اَللّهُمَّ اغفِر لِعَبدِكَ فَاِنَّهُ باتَ طاهِرا؛
پيامبر صلى الله عليه وآله :
اين بدنها را پاكيزه كنيد، خداوند پاكيزهتان كند، زيرا هيچ بندهاى نيست كه شب با بدنى پاكيزه بخوابد مگر اينكه فرشتهاى در جامه او با وى مىخوابد و هيچ لحظهاى از شب از اين پهلو به آن پهلو نمىشود، مگر اينكه آن فرشته مىگويد: خدايا بندهات را بيامرز، زيرا كه با بدنى پاكيزه خوابيده است.
كنز العمال، ح 260
حدیث (5) رسول اكرم صلىاللهعليهوآله :
تَخَلَّلوا، فَاِنَّهُ يُنَقِّى الفَمَ وَ مَصلَحَةٌ لِلِّثَةِ؛
خلال كنيد، چرا كه دهان را تميز مىكند و مايه سلامت لثه است.
كافى، ج 6، ص 376، ح 5
حدیث (6) رسول اكرم صلىاللهعليهوآله :
لا يُطَوِّلَنَّ أَحَدُكُم شارِبَهُ وَلا شَعرَ إِبطَيهِ وَلا عانَـتَهُ فَإِنَّ الشَّيطانَ يَتَّخِذُها مَخبَئا يَستَتِرُ بِها؛
كسى از شما موهاى سبيل و موهاى زير بغل و موى زير شكم خود را بلند نكند؛ چرا كه شيطان (ميكروب) اين نقاط را پناهگاه خود قرار داده، و زير موها پنهان مىشود.
وسائل الشيعه، ج 1، ص 422، ح 6
حدیث (7) امام باقر عليهالسلام :
شَكَتِ الكَعبَةُ اِلَى اللّهِ ما تَلقى مِن اَنفاسِ المُشرِكينَ، فَاَوحَى اللّهُ اِلَيها: اَن قَرّى يا كَعبَةُ، فَاِنّى اُبدِلُكَ بِهِم قَوما يَتَخَلَّلونَ بِقُضبانِ الشَّجَرِ. فَلَمّا بَعَثَ اللّهُ مُحَمَّدا صلىاللهعليهوآله اَوحى اِلَيهِ مَعَ جَبرَئيلَ بِالسِّواكِ وَالخِلالِ؛
امام باقر عليهالسلام : كعبه از زجرى كه از بوى بد نفسهاى مشركين مىكشيد، به درگاه خداوند شكايت نمود، خداوند به آن وحى كرد، تو را مژده باد كه بجاى اينان كسانى را جايگزين مىكنم كه با شاخههاى درخت خلال مىكنند. هنگامى كه خداوند حضرت محمد صلىاللهعليهوآله را مبعوث فرمود، توسط جبرئيل سفارش مسواك و خلال كردن را به او وحى كرد.
محاسن، ج 2، ص 558، ح 924
حدیث (8) رسول اكرم صلىاللهعليهوآله :
غَسلُ اِلناءِ وَ طَهارَةُ الفِناءِ يورِثانِ الغِنى؛
شستن ظرفها و پاكيزگى حياط خانه مايه غناست.
نهج الفصاحه، ح 2031
حدیث (9) امام باقر عليهالسلام :
اِنَّما قُصَّ الظفارُ، لاَِنَّها مَقيلُ الشَّيطانِ وَ مِنهُ يَكونُ النِّسيانُ؛
كوتاه كردن ناخن، از آن رو لازم است كه پناهگاه شيطان است و فراموشى مىآورد.
كافى، ج 6، ص 490، ح 6
حدیث (10) رسول اكرم صلىاللهعليهوآله :
اِنَّ مِن حَقِ الضَّيفِ اَن يُكرَم وَ اَن يُعِدَّ لَهُ الخِلال؛
از حقوق ميهمان است كه ميزبان او را احترام كند و برايش خلال دندان فراهم نمايد.
كافى، ج 6، ص 285، ح 3
حدیث (11) امام على عليهالسلام :
نِعمَ البَيتُ الحَمّامُ تَذكُرُ فيهِ النّارَ وَ يَذهَبُ بِالدَّرَنِ؛
چه خوب جايگاهى است حمّام، يادآور دوزخ است و چرك را از ميان مىبرد.
من لايحضره الفقيه، ج 1، ص 115، ح 237
حدیث (12) رسول اكرم صلىاللهعليهوآله :
جابِرُ بنُ عَبدِاللّهِ: اَتانا رَسُولُ اللّهِ صلىاللهعليهوآله فَرأى رَجُلاً شَعِثا قَد تَفَرَّقَ شَعرُهُ، فَقال: اَما كان يَجِدُ هذا ما يُسَكِّنُ بِهِ شَعرَهُ؟! وَ رأى رَجُلاً آخَرَ (و) عَلَيهِ ثيابٌ وَسِخَةٌ فَقال: اَما كانَ هذا يَجِدُ ماءً يَغسِلُ بِهِ ثَوبَهُ؟!
پيامبر صلى الله عليه وآله : جابر بن عبداللّه: رسول خدا صلىاللهعليهوآله نزد ما آمد و چشمش به مردى افتاد كه موهايش ژوليده و در هم بود. فرمودند: آيا اين مرد چيزى پيدا نكرد كه با آن موهاى خود را مرتب كند؟ و مرد ديگرى را ديدند كه لباسهاى چركين به تن داشت، فرمودند: آيا اين مرد آبى پيدا نكرده كه لباسش را بشويد؟
سنن ابى داود، ح 4062
حدیث (13) امام رضا عليه السلام :
و مَنِ اغتَسَلَ مِنَ الماءِ الَّذى قَدِ اغتُسِلَ فيهِ فَاَصابَهُ الجُذامُ فَلا يَلومَنَّ اِلاّ نَفسَهُ ؛
هر كس با آبى غسل كند كه پيشتر در آن غسل شده است و به جذام مبتلا شود، كسى را جز خود سرزنش نكند.
كافى، ج 6، ص 503، ح 38
حدیث (14) امام صادق عليهالسلام :
اَلحِنّاءُ يَذهَبُ بالسَّهَكِ وَ يَزيدُ فى ماءِ الوَجهِ وَ يُطَيِّبُ النَّكهَةَ وَ يُحَسِّنُ الوَلَدَ؛
حنا، بوى بد عرق را از بين مىبرد، چهره را شاداب، دهان را خوشبو و فرزند را زيبا مىكند.
كافى، ج 6، ص 484، ح 5
حدیث (15) امام صادق عليه السلام :
اِنَّ اللّهَ يُحِبُّ الجَمالَ وَ التَّجميلَ وَ يَكرَهُ البُؤسَ وَ التَّباؤسَ فَاِنَّ اللّهَ عَزَّوَجَلَّ اِذا اَنعَمَ عَلى عَبدٍ نِعمَةً اَحَبَّ اَن يَرى عَلَيهِ اَثـَرَها. قيلَ: وَ كَيفَ ذلِكَ؟ قالَ: يُنَظِّفُ ثَوبَهُ وَ يُطَيِّبُ ريحَهُ وَ يُجَصِّصُ دارَهُ وَ يَكنِسُ أفنيَتَهُ حَتّى اِنَّ السِّراجَ قَبلَ مَغيبِ الشَّمسِ يَنفِى الفَقرَ وَ يَزيدُ فِى الرِّزقِ؛
امام صادق عليهالسلام : خداوند زيبايى و خودآرايى را دوست دارد و از فقر و تظاهر به فقر بيزار است. هرگاه خداوند به بندهاى نعمتى بدهد، دوست دارد اثر آن را در او ببيند. عرض شد: چگونه؟ فرمودند: لباس تميز بپوشد، خود را خوشبو كند، خانهاش را گچكارى كند، جلوى در حياط خود را جاروكند، حتى روشن كردن چراغ قبل از غروب خورشيد فقر را مىبرد و روزى را زياد مىكند.
امالى طوسى، ص 275، ح 526
حدیث (16) رسول اكرم صلى الله عليه وآله :
نِعمَ السِّواكُ الزَّيتونُ مِن شَجَرَةٍ مُبارَكَةٍ، يُطَيِّبُ الفَمَ وَ يَذهَبُ بِالحَفَرِ، وَ هُوَ سِواكى وَ سِواكُ النبياءِ قَبلى؛
چه خوب مسواكى است زيتون! از درختى پر خير و بركت كه دهان را خوشبو مىكند و جِرم دندان را از ميان مىبرد. اين مسواك من و پيامبران پيش از من است.
مكارم الاخلاق، ص 49
حدیث (17) رسول اكرم صلى الله عليه وآله :
مَنِ اتَّخَذَ شَعرا فَليُحسِن وَلايَتَهُ، اَو لِيَجُزَّهُ؛
هر كس مو مىگذارد، آن را خوب نگه دارد وگرنه كوتاهش كند.
كافى، ج 6، ص 485، ح 2
حدیث (18) امام رضا عليه السلام :
عَلَيكَ بِالاِثمِدِ فَاِنَّهُ يَجلُو البَصَرَ وَ يُنبِتُ الشفارَ وَ يُطَيِّبُ النَّكهَةَ وَ يَزيدُ فِى الباه؛
سرمه سياه بِكشيد، چرا كه ديده را جلا مىدهد، مژهها را مىروياند، دهان را خوشبو مىكند و بر توان جنسى مىافزايد.
مكارم الاخلاق، ص 46
حدیث (19) امام على عليهالسلام :
نَظِّفوا بُيوتَكُم مِن حَوكِ العَنكَبوتِ، فَاِنَّ تَركَهُ فِى البَيتِ يورِثُ الفَقرَ؛
خانه هاى خود را از تار عنكبوت پاك كنيد، زيرا باقى گذاشتن آن در خانه، فقر مىآورد.
وسائل الشيعه، ج 3، ص 575، ح 2
حدیث (20) رسول اكرم صلى الله عليه وآله :
لا تُبَيَّتُوا القُمامَةَ فى بُيوتِكُم وَ اَخرِجوها نَهارا، فَاِنَّها مَقعَدُ الشَّيطانِ؛
زباله را شب در خانههاى خود نگه نداريد و آن را در روز به بيرون از خانه منتقل كنيد، زيرا زباله نشيمنگاه شيطان است.
من لا يحضره الفقيه، ج 4، ص 5، ح 4968
حدیث (21) امام صادق عليه السلام :
اِنَّ لِكُلِّ ثَمَرَةٍ سَمّا فَاِذا اَتَيتُم بِها فَمَسّوها بِالماءِ أو اَغمِسوها فِى الماءِ؛
هر ميوهاى سمّى دارد، هرگاه ميوه بهدستتان رسيد، آن را با آب بشوييد و يا در آب فرو بريد.
كافى، ج 6، ص 350، ح 4
حدیث (22) امام صادق عليهالسلام :
اَبصَرَ رسول اللّه صلىاللهعليهوآله رَجُلاً شَعثا شَعرُ رَأسِهِ وَ سَخَةً ثيابُهُ، سَيِّئَةً حالُهُ فَقال رسول اللّه صلىاللهعليهوآله : مِن الدّينِ المُتعَةُ وَ اِظهارُ النِّعمَةِ؛
پيامبر خدا صلىاللهعليهوآله مردى را ديدند كه موهاى ژوليده و جامهاى چركين و سر و وضع نامرتّبى داشت، فرمودند: بهره بردن از نعمتهاى خدا و آشكار ساختن نعمت جزء دين است.
كافى، ج 6، ص 439، ح 5
حدیث (23) امام باقر عليهالسلام :
كَنسُ البُيوتِ يَنفِى الفَقرَ؛
جارو كردن اتاقها فقر را از بين مىبرد.
وسايل الشيعه، ج 3 ، ص 571، ح 2
حدیث (24) رسول اكرم صلى الله عليه وآله :
يَساَلُ اَحَدُكُم عَن خَبَرِ السَّماءِ وَ هُوَ يَدَعُ اَظفارَهُ كَأَظفارِ الطَّيرِ، يَجتَمِعُ فيهَا الجَنابَةُ وَ الخَبَثُ وَ التَّفَثُ ؛
بعضى از شما از خبرِ آسمان مىپرسند، در حالى كه ناخنهاى خود را به مانند چنگال پرندگان، وا مىگذارند كه در آنها جنابت، آلودگى و چرك، جاى مىگيرد.
كنز العمال، ح 17260
حدیث (25) امام صادق عليهالسلام :
غَسلُ الناءِ وَ كَسحُ الفِناءِ، مَجلَبَةٌ لِلرِّزقِ؛
شستن ظرف و جارو زدن جلو در منزل، باعث جلب روزى مىشود.
خصال، ص 54، ح 73
حدیث (26) امام رضا عليهالسلام :
مِن اَخلاقِ النبياءِ التَّنَظُّفُ؛
پاكيزگى از اخلاق پيامبران است.
كافى، ج 5، ص 567، ح 50
حدیث (27) امام على عليهالسلام :
تَنَظَّفوا بِالماءِ مِنَ النَّتنِ الرِّيحِ الَّذى يُتَأَذّى بِهِ وَ تَعَهَّدوا اَنفُسَكُم، فَاِنَّ اللّهَ عَزَّوَجَلَّ يُبغِضُ مِن عِبادِهِ القاذورَةَ الَّذى يَتَاَنَّفُ بِهِ مَن جَلَسَ اِلَيهِ؛
خودتان را با آب، از بوى بدى كه ديگران را آزار مىدهد، پاك كنيد و اين كار را پيوسته انجام دهيد؛چرا كه خداوند، از بنده آلودهاى كه هر كس با او بنشيند، بينىاش را از [بوى بد] وى مىگيرد، نفرت دارد.
خصال، ص 620، ح 10
حدیث (28) رسول اكرم صلى الله عليه وآله :
لا تُؤووا التُّرابَ خَلفَ البابِ، فَاِنَّهُ مأوَى الشَّيطانِ؛
زباله را پشت در (حياط) جمع نكنيد، زيرا كه لانه شيطان مىشود.
محاسن، ج 2، ص 624، ح 9
حدیث (29) رسول اكرم صلى الله عليه وآله :
مالى اَراكُم تَدخُلونَ عَلَىَّ قُلحَا مُرغا؟ مالَكُم لاتَستاكونَ؟
شما را چه شده است وقتى بر من وارد مىشويد، مىبينمتان كه دندانهايتان جرم گرفته و زرد و موهايتان ژوليده است. چرا مسواك نمىزنيد.
محاسن، ج 2، ص 561، ح 943
حدیث (30) امام صادق عليه السلام :
خُذ مِن شارِبـِكَ وَ اَظفارِكَ فى كُلِّ جُمُعَةٍ فَاِن لَم يَكُن فيها شَىْءٌ فَحُكَّها لا يُصيبُكَ جُنونٌ وَ لا جُذامٌ وَ لا بَرَصٌ؛
در هر جمعه، اندكى از سبيل و ناخنهاى خود را بگير، و اگر هم چيزى وجود نداشته باشد، آن را (كمى) بساى، [كه در اين صورت] ديوانگى، جذام و پيسى به تو نمىرسد.
كافى، ج 6، ص 490، ح 3
حدیث (31) رسول اكرم صلى الله عليه وآله :
اَنَّ الثَّوبَ يُسَبِّحُ، فَاِذا اَتَّسَخَ انقَطَعَ تَسبيحُهُ؛
لباس، [خدا را] تسبيح مىگويد و هرگاه كثيف شود از تسبيح باز مىماند.
كنزالعمال، ح 26009
حدیث (32) رسول اكرم صلى الله عليه وآله :
اَلوُضوءُ قَبلَ الطَّعامِ يَنفِى الفَقرَ، وَ بَعدَهُ يَنفِى الهَمَّ وَ يُصَحِّحُ البَصَرَ؛
شستن دست قبل از غذا، فقر را و پس از غذا، غم و اندوه را برطرف مىكند و به چشم سلامتىمىبخشد.
مكارم الاخلاق، ص 139
حدیث (33) رسول اكرم صلى الله عليه وآله :
لِيُبالِغ اَحَدُكُم فِى المَضمَضَةِ وَ ا لستِنشاقِ، فَاِنَّهُ غُفرانٌ لَكُم وَ مَنفَرَةٌ لِلشَّيطانِ؛
سزاوار است هر يك از شما در دهان و بينى زياد آب بچرخاند، چرا كه اين كار، مايه آمرزش شما و گريزِ شيطان است.
ثواب الاعمال، ص 19
حدیث (34) رسول اكرم صلى الله عليه وآله :
بَيتُ الشَّياطينِ مِن بُيوتِكُم بَيتُ العَنكَبوتِ؛
خانههاى عنكبوتى كه در اتاقهاى شماست، لانه شياطين است.
كافى، ج 6، ص 532، ح 11
حدیث (35) امام على عليهالسلام :
لا يَدلُكَنَّ رِجلَيهِ بِالخَزَفِ، فَاِنَّهُ يورِثُ الجُذامَ؛
مبادا كسى (در حمام) پاى خود را سفال (سنگ پا) بكشد، زيرا اين كار جذام مىآورد.
كافى، ج 6، ص 500، ح 19
حدیث (36) امام صادق عليه السلام :
غَسلُ الرَّأسِ بِالخَطمىِّ اَمانٌ مِنَ الصُّداعِ وَ بَراءَةٌ مِنَ الفَقرِ وَ طَهورٌ لِلرَّأسِ مِنَ الحَزاز؛
شستن سر با خطمى، مايه ايمنى از سر درد، بركنار ماندن از فقر و پاكيزگى سر از شوره است.
ثواب الاعمال، ص 19
حدیث (37) رسول اكرم صلى الله عليه وآله :
مَرَّ اَخى عيسى عليهالسلام بِمَدينَةٍ فَاِذا وُجُوهُهُم صُفرٌ وَ عُيونُهُم زُرقٌ فَشَكَوا اِلَيهِ ما بِهِم مِنَ العِلَلِ. فَقالَ: دَواؤُكُم مَعَكُم، اَنتُم اِذا اَكَلتُمُ اللَّحمَ طَبَختُموهُ غَيرَ مَغسولٍ، وَ لَيسَ يَخرُجُ شَىْءٌ مِنَ الدُّنيا اِلاّ بِجَنابَةٍ. فَغَسَلُوا بَعدَ ذلِكَ لُحومَهُم فَذَهَبَت اَمراضُهُم ؛
رسول خدا صلىاللهعليهوآله : برادرم عيسى، از شهرى عبور كرد و ديد كه مردمش رنگ چهرههايشان زرد و چشمهايشان كبود است. آنان از بيمارىهايى كه داشتند، نزد وى اظهار ناراحتى كردند. عيسى عليهالسلام گفت: درمانتان همراهتان است. شما هنگامى كه گوشت مىخوريد، آن را ناشسته مىپزيد، در حالى كه هيچ چيزى بدون نوعى جنابت از دنيا نمىرود. از آن پس، گوشتهاى مصرفى خود را شستند و در نتيجه بيمارىهايشان از ميان رفت.
قصص الانبياء، ص 274، ح 357
حدیث (38) رسول اكرم صلى الله عليه وآله :
وَالسِّواكُ فِى الفَمِ يُثَبِّتُ الضراسَ؛
مسواك، دندانها را در دهان محكم مىكند.
كنزالعمال، ح 17208
