بيست سال گريه
قال الصادق عليه السلام:” بكى على بن الحسين عليه السلام عشرين سنة و ما وضع بين يديه طعام الا بكى.”
امام صادق عليه السلام فرمود: امام زين العابدين عليه السلام بيست ساله (به ياد عاشورا) گريست و هرگز طعامى پيش روى او نمىگذاشتند مگر اين كه گريه مىكرد. (بحارالانوار،ج 46، ص 108)
ادب سوگوارى
قال الصادق عليه السلام: “لما مات ابراهيم بن رسول الله صلى الله عليه و آله و سلم حملت عين رسول الله بالدموع ثم قال النبى صلى الله عليه و آله و سلم: تدمع العين و يحزن القلب و لا نقول ما يسخط الرب و انا بك يا ابراهيم لمحزونون. ”
امام صادق عليه السلام فرمود: چون ابراهيم پسر رسول خدا از دنيا رفت، چشم پيامبر پر از اشك شد. سپس پيامبرفرمود: چشم، اشكبار مىشود و دل غمگين مىگردد، ولى چيزى نمىگوييم كه خدا را به خشم آورد، و ما در سوگ تو اى ابراهيم اندوهناكيم. (بحارالانوار،ج 22، ص157)
چشمهاى اشكبار
قال الصادق عليه السلام: “من ذكرنا عنده ففاضت عيناه حرم الله وجهه على النار. ”
امام صادق عليه السلام فرمود: نزد هر كس كه از ما (و مظلوميت ما) ياد شود و چشمانش پر از اشك گردد، خداوند چهرهاش را بر آتش دوزخ حرام مىكند. (بحارالانوار،ج 44، ص285)
احياء خط اهل بيت عليهم السلام
قال الصادق عليه السلام: ” تزاوروا و تلاقوا و تذاكروا و احيوا امرنا.”
امام صادق عليه السلام فرمود: به زيارت و ديدار يكديگر برويد، با هم به سخن و مذاكره بنشينيد و امر ما را — كنايه از حكومت و رهبرى- زنده كنيد. (بحارالانوار،ج 71، ص352)
مجالس حسينى
قال الصادق عليه السلام للفضيل:”تجلسون و تحدثون؟ فقال: نعم، قال: ان تلك المجالس احبها فأحيوا امرنا، فرحم الله من احيى امرنا.”
امام صادق عليه السلام از «فضيل» پرسيد: آيا (دور هم) مىنشينيد و حديث و سخن مىگوييد؟ گفت: آرى فرمود: اينگونه مجالس را دوست دارم، پس امر(امامت) ما را زنده بداريد. خداى رحمت كند كسى را كه امر و راه ما را احيا كند. (وسائل الشيعه، ج 10، ص392)
اشكهاى ارزشمند
قال الصادق عليه السلام: “..رحم الله دمعتك، اما انك من الذين يعدون من اهل الجزع لنا و الذين يفرحون لفرحنا و يحزنون لحزننا، اما انك سترى عند موتك حضور آبائى لك… ”
امام صادق عليه السلام به «مسمع» كه از سوگواران و گريه كنندگان بر عزاى حسينى بود، فرمود: خداى، اشك تو را مورد رحمت قرار دهد. آگاه باش، تو از آنانى كه از دلسوختگان ما به شمار مىآيند، و از آنانى كه با شادى ما شاد مىشوند و با اندوه ما غمگين مىگردند. آگاه باش! تو هنگام مرگ، شاهد حضور پدرانم بر بالين خويش خواهى بود. (وسائل الشيعه،ج 10، ص397)
دلهاى سوخته
قال الصادق عليه السلام: “اللهم…و ارحم تلك الأعين التى جرت دموعها رحمة لنا و ارحم تلك القلوب التى جزعت و احترقت لنا و ارحم الصرخة التى كانت لنا.”
امام صادق عليه السلام بر سجاده خود نشسته و بر زائران و سوگواران اهل بيت، چنين دعا مىكرد و مىفرمود: خدايا…آن ديدگان را كه اشكهايش در راه ترحم وعاطفه بر ما جارى شده و دلهايى را كه به خاطر ما نالان گشته و سوخته و آن فريادها و نالههايى را كه در راه ما بوده است، مورد رحمت قرار بده. (بحارالانوار،ج 98، ص8)
گريه بر مظلوميت شيعه
قال الصادق عليه السلام: “من دمعت عينه فينا دمعة لدم سفك لنا او حق لنا نقصناه او عرض انتهك لنا او لأحد من شيعتنا بوأه الله تعالى بها فى الجنة حقبا.”
امام صادق عليه السلام فرمود: هر كس كه چشمش در راه ما گريان شود، به خاطر خونى كه از ما ريخته شده است، يا حقى كه از ما گرفتهاند، يا آبرويى كه از ما يا يكى از شيعيان ما برده وهتك حرمت كردهاند، خداى متعال به همين سبب، او را در بهشت جاودان، براى ابد جاى مىدهد. (امالى شيخ مفيد، ص175)
ثواب بى حساب
قال الصادق عليه السلام:” لكل شيىء ثواب الا الدمعة فينا. ”
امام صادق عليه السلام فرمود: هر چيزى پاداش و مزدى دارد، مگر اشكى كه براى ما ريخته شود – كه چيزى با آن برابرى نمىكند و مزد بى اندازه دارد-. (جامع احاديث الشيعه،ج 12، ص548)
كوثر و اشك
قال الصادق عليه السلام: “ما من عين بكت لنا الا نعمت بالنظر الى الكوثر و سقيت منه. ”
امام صادق عليه السلام فرمود: هيچ چشمى نيست كه براى ما بگريد، مگر اين كه برخوردار از نعمت نگاه به «كوثر» مىشود و از آن سيرابش مىكنند. (جامع احاديث الشيعه، ج 12، ص554)
گريه آسمان
عن الصادق عليه السلام: “يا زرارة! ان السماء بكت على الحسين اربعين صباحا. ”
امام صادق عليه السلام فرمود: اى زراره! آسمان چهل روز، در سوگ حسين بن على عليهما السلام گريه كرد. (جامع احاديث الشيعه،ج 12، ص552)
گريه و اندوه مطلوب
قال الصادق عليه السلام:”كل الجزع و البكاء مكروه سوى الجزع و البكاء على الحسين عليه السلام. ”
امام صادق عليه السلام فرمود: هر ناليدن و گريهاى مكروه است، مگر ناله و گريه بر حسين عليه السلام. (بحارالانوار،ج 45، ص313)
پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم و گريه بر شهيد
قال الصادق عليه السلام: “ان النبى لما جائته وفاة جعفر بن ابى طالب و زيد بن حارثة كان اذا دخل بيته كثر بكائه عليهما جدا و يقول: كانا يحدثانى و يؤانسانى فذهبا جميعا.”
امام صادق عليه السلام فرمود: وقتى خبر شهادت جعفر بن ابى طالب و زيد بن حارثه به پيامبر خدا رسيد، از آن پس هر گاه وارد خانه مىشد، بر آن دو شهيد به شدت مىگريست و مىفرمود : آن دو شهيد، با من هم سخن و همدم و انيس بودند، و هر دو رفتند! (من لا يحضره الفقيه، ج 1، ص177)
نفسهاى تسبيح
قال الصادق عليه السلام:”نفس المهموم لظلمنا تسبيح و همه لنا عبادة و كتمان سرنا جهاد فى سبيل الله.ثم قال ابو عبد الله عليه السلام: يجب ان يكتب هذا الحديث بالذهب.”
امام صادق عليه السلام فرمود: نفس كسى كه به خاطر مظلوميت ما اندوهگين شود، تسبيح است و اندوهش براى ما،عبادت است و پوشاندن راز ما جهاد در راه خداست. سپس امام صادق عليه السلام افزود: اين حديث را بايد با طلا نوشت! (امالى شيخ مفيد، ص 338)
فرشتگان سوگوار
قال الصادق عليه السلام: “اربعة الاف ملك عند قبر الحسين عليه السلام شعث غبر يبكونه الى يوم القيامة. ”
امام صادق عليه السلام فرمود: چهارهزار فرشته نزد قبر سيد الشهدا عليه السلام ژوليده و غبارآلود، تا روز قيامت بر آن حضرت مىگريند. (كامل الزيارات، ص 119)
گريه بر حسين عليه السلام
قال الرضا عليه السلام: “يا ابن شبيب! ان كنت باكيا لشىء فابك للحسين بن على بن ابى طالب عليه السلام فانه ذبح كما يذبح الكبش. ”
امام رضا عليه السلام به «ريان بن شبيب» فرمود: اى پسر شبيب! اگر بر چيزى گريه مىكنى، بر حسين بن على بن ابى طالب عليه السلام گريه كن، چرا كه او را مانند گوسفند سر بريدند. (بحارالانوار،ج 44، ص 286)
مجالسى به ياد ائمه عليهم السلام
قال الرضا عليه السلام: “من جلس مجلسا يحيى فيه امرنا لم يمت قلبه يوم تموت القلوب. ”
امام رضا عليه السلام فرمود: هر كس در مجلسى بنشيند كه در آن، امر (و خط و مرام ما) احيا مىشود، دلش در روزى كه دلها مىميرند، نمىميرد. (بحارالانوار، ج 44، ص278)
آثار گريستن بر حسين عليه السلام
قال الرضا عليه السلام: “فعلى مثل الحسين فليبك الباكون فان البكاء عليه يحط الذنوب العظام. ”
امام رضا عليه السلام فرمود: گريه كنندگان بايد بر كسى همچون حسين عليه السلام گريه كنند، چرا كه گريستن براى او، گناهان بزرگ را فرو مىريزد. ( بحارالانوار، ج 44، ص284)
اشك و آمرزش گناه
قال الرضا عليه السلام: “يابن شبيب! ان بكيت على الحسين عليه السلام حتى تصير دموعك على خديك غفر الله لك كل ذنب اذنبته صغيرا كان او كبيرا قليلا كان او كثيرا. ”
امام رضا عليه السلام فرمود: اى پسر شبيب! اگر بر، حسين عليه السلام آن قدر گريه كنى كه اشكهايت بر چهرهات جارى شود، خداوند همه گناهانت را كه مرتكب شدهاى مىآمرزد، كوچك باشد يا بزرگ، كم باشد يا زياد. (امالى صدوق، ص112)
همدلى با عترت
قال الرضا عليه السلام: “ان سرك ان تكون معنا فى الدرجات العلى من الجنان فاحزن لحزننا و افرح لفرحنا. ”
امام رضا عليه السلام به ريان بن شبيب فرمود: اگر تو را خوشحال مىكند كه در درجات والاى بهشت با ما باشى، پس در اندوه ما غمگين باش و در شادى ما خوشحال باش. (جامع احاديث الشيعه،ج 12، ص549)
جواد محدثی