مادر بسيار مهربان و خوش قلبي دارم، امّا مدتي است كه رفتارش با من تغيير كرده و با من صميمي نيست. گاهي اوقات با خواهر 9 سالهام دعوا ميكنم، و مادرم از او دفاع ميكند و مرا مقصر ميشمارد، ضمناً من متأسفانه به علّت درسهاي زيادي كه دارم نميتوانم در كارهاي خانه به مادرم كمك كنم. لطفاً بفرماييد چگونه روابط صميمي را دوباره با مادرم آغاز كنم و در مقابل رفتارهاي او چه واكنشي از خود نشان دهم؟
مسائل و مشكلاتي را كه مطرح كرده ايد، تا حدودي ناشي از ويژگي ها و خصوصات سني شما است؛ زيرا شما در دوران نوجواني قرار داريد. از ويژگيهاي دوران نوجواني اين است كه نوجوان، به خاطر رشد جسمي، احساسي، استقلال، رقابت، و رفاقتها و … به سختي ميتواند رابطة صميمي با والدين برقرار نمايد، و يا به دشواري ميتواند رابطة صميمي خود را با آنها حفظ نمايد.
نوجوان در اين دوره ممكن است با مشكلاتي روبهرو شود، از جملة اين مشكلات عبارتند از: احساس فاصلة زياد از والدين، زود عصباني شدن، زود رنجيدن، بردبار و صبور نبودن، تهاجم به احساسات ديگران، مشاجره و دعوا با خواهران و برادران و … حال شايد برخي از مشكلات نوجواني باعث شده باشد كه بين شما و مادرتان فاصله بيفتد، مثلاً شما با خواهرانتان دعوا ميكنيد و يا با والدين خود بگو مگو مينمائيد و يا زود عصباني ميگرديد و اين رفتارها باعث رنجش مادر از شما ميگردد. گر چه ممكن است رفتار مادر نيز با شما درست نباشد و او رفتارهاي اشتباهي با شما انجام دهد، ولي راههايي وجود دارد كه شما با استفاده از اين راهها ميتوانيد صميميّت خود را با مادرتان بيشتر كنيد و بر مشكلات ناشي از دوران نوجواني غلبه نمائيد.
راه هاي تقويت روابط صميمي با مادر
1. با خداوند ارتباط منظم و مستمري برقرار نمائيد. و در جهت خودسازي تلاش كنيد. زيرا هر كس رابطة خود را با خداوند اصلاح نمايد، خداوند نيز رابطة او را با ديگران اصلاح مينمايد.[1] و همچنين ارتباط مداوم با خداوند، باعث رشد و كمال شما ميگردد.
2. با والدين خود به عنوان نزديكترين دوستان، ارتباط برقرار نمائيد. كمك كردن در كارهاي منزل موجب ميشود كه باب تفاهم گشوده شود. شما ميتوانيد با برنامهريزي صحيح و تنظيم وقت، هم به مطالعة خود بپردازيد و هم در كارهاي خانه به مادرتان كمك نمائيد.[2] كمك به مادر هم باعث نزديكي شما به مادرتان ميگردد و هم موجب ميشود كه شما در فنون خانهداري مهارت پيدا كنيد.
سعي كنيد خوشرو ، مهربان و متبسّم باشيد. يك لبخند ساده گاهي باعث حل شدن بسياري از مشكلات ميگردد. امامان ما نيز ما را به تبسّم و خوشرويي توصيه نمودهاند.[3]
3. به مقام پدر و مادر نيز توجّه داشته باشيد. خداوند به ما دستور داده كه به پدر و مادر خود احترام بگذاريم.[4] احترام به والدين حتّي اگر كافر باشند، واجب است چه رسد به مادر مهربان و خوش قلب شما.
4. سعي نمائيد كه هيچ گاه رفتار و يا سخن حاكي از خشم و عصبانيّت از خودتان نشان ندهيد و هر گاه كنترل خود را از دست داديد و در رابطه با مادرتان دچار خشم شديد، بعداً با رفتار صحيح و خوشرويي آن را جبران كنيد.
در نامة خود اشاره نموديد كه مادرم بين من و خواهرم تبعيض قائل ميشود و در دعواها طرف او را ميگيرد. بله والدين بايد بين فرزندان خود عدالت را رعايت كنند، البتّه توجه داشته باشيد، كه عدالت بين فرزندان هرگز به اين معنا نيست كه والدين از لحاظ عاطفي و فراهم آوردن امكانات و لوازم زندگي با تمام فرزندان برخورد مساوي داشته باشد. مثلاً همان چيزي را كه براي شما فراهم ميآورند و همان رفتاري را كه با شما مينمايند با خواهر 9 سالة شما انجام دهند. والدين بايد در رفتارهاي خود نيازها و تفاوتهاي سنّي را در نظر بگيرند. كودكان نياز شديد به عاطفة پدر و مادر دارند، در حالي كه نوجوانان به موضوعات ديگري از جمله احترام گذاشتن، پذيرش شخصيّت و مشورت با آنان علاقمندند.
اگر هم برخورد مادر شما نادرست باشد، به خاطر مشكلات زندگي و كارهاي روزانة زياد (شست و شو، پخت و پز، خانهداري و … ) است. بدانيد كه در اين گونه موارد نيز، نيّت والدين خير است، هيچ مادري بدِ فرزندش را نميخواهد گر چه ممكن است از نظر رفتار و برخوردها، مطلوب نباشد، اما در پشت اين رفتارها نيّت پاكي نهفته است و جلوههايي از مهر و عطوفت موج ميزند كه شايد باورش براي ما سخت باشد. شما ميتوانيد در زماني كه آنها در آسايش هستند و مشغلة زيادي ندارند، و رابطة شما صميميتر است با رعايت احترام و صميميت، مشكل خود را با ايشان در ميان گذاشته و بخواهيد با همديگر به حلّ اين مسأله بپردازيد.
معرفي منابع جهت مطالعه بيشتر:
1. اخلاق معاشرت، جواد محدّثي، انتشارات بوستان كتاب.
2. سيماي روزانة فرد مسلمان، مهراب صادق نيا، انتشارات بوستان كتاب.
3. دنياي نوجوان، محمّد رضا شريفي، مؤسسة فرهنگي منادي تربيت، (براي والدين شما)
4. آنچه يك جوان بايد بداند، (ويژة دختران) رضا فرهاديان و بتول فرهاديان، بوستان كتاب قم.
پي نوشت ها:
[1] . الكافي، تهران، دار الكتب الاسلاميه، چاپ چهارم، 1365ش، ج8، ص 307.
[2] . شرفي، محمّد رضا، مراحل رشد و تحول انسان، انتشارات وزارت ارشاد، 1364، ص160.
[3] . نهج البلاغه، حكمت 325.
[4] . نساء/364، و اسراء/23.
