فضیلت گمنامى در احادیث

فضیلت گمنامى در احادیث

فضیلت گمنامى و آثار آن :

پیامبر خدا صلى الله علیه و آله :

إنَّ اللّه َ یُحِبّ الأبْرارَ الأخْفِیاءَ الأتْقِیاءَ ؛

الّذینَ إذا غابُوا ، لَم یُفْتَقَدوا

و إذا حَضَروا ، لَم یُدْعَوا ولَم یُعْرَفوا .

قُلوبُهُم ، مَصابیحُ الهُدى

یُخْرَجون مِن کُلِّ غَبْراءَ مُظْلِمَهٍ .

خداوند نیکوکاران بى نام و نشانِ خدا ترس را دوست دارد ؛

کسانى که هرگاه غایب باشند ، کسى جویایشان نمى شود

و وقتى حضور دارند، کسى از آنان دعوت نمى کند و شناخته شده نیستند .

دلهایشان ، چراغ هدایت است

[ و ] از هر تاریکى و ظلمتى خارج مى گردند .

( فی المصدر: « لم یعرفون » – کنز العمّال : ۵۹۴۷ )

پیامبر خدا صلى الله علیه و آله :

أحَبُّ العِبادِ إلى اللّه ِ تعالى ، الأتْقِیاءُ الأخْفِیاءُ ؛

الّذین إذا غابُوا ، لَم یُفْتَقَدوا

و إذا شَهِدوا ، لَم یُعْرَفوا .

اُولئکَ ، أئمَّهُ الهُدى ومَصابیحُ العِلْمِ .

محبوبترین بندگان نزد خداوند متعال پرهیزگاران گمنامند ؛

همانان که هرگاه غایب باشند ، کسى جویایشان نمى شود

و وقتى حضور دارند ، نا شناخته اند .

آنان ، پیشوایان هدایتند و چراغهاى دانش .

( کنز العمّال : ۵۹۲۹ )

پیامبر خدا صلى الله علیه و آله :

ما قَرُبَ عَبدٌ مِن سُلطانٍ ، إلاّ تَباعَدَ مِن اللّه ِ تعالى

ولا کَثُرَ مالُهُ ، إلاّ اشْتَدَّ حِسابُهُ

ولا کَثُرَ تَبَعهُ ، إلاّ کَثُرَ شَیاطینُهُ .

هیچ بنده اى به فرمانروایى نزدیک نشد، مگر آن که از خداوند متعال دور گشت

و ثروتش فراوان نشد، مگر آن که حسابش سخت گشت

و مریدانش زیاد نشدند ، مگر آن که شیطانهایش افزون گشتند .

( بحار الأنوار : ۷۲/۶۷/۲۷ )

پیامبر خدا صلى الله علیه و آله :

ألاَ إنّ خَیرَ عِبادِ اللّه ِ ، التَّقیُّ النّقیُّ الخَفیُّ

و إنّ شَرَّ عِبادِ اللّه ِ ، المُشارُ إلَیهِ بالأصابِعِ .

هان ! بهترین بندگان خدا ، کسى است که با تقوى و پاک و گمنام باشد

و بدترین بندگان خدا ، کسى است که انگشت نما باشد .

( بحار الأنوار: ۷۰/۱۱۱/۱۲ )

پیامبر خدا صلى الله علیه و آله :

لا یَزالُ العَبدُ بخَیرٍ ، ما لَم یُعْرَفْ مَکانُهُ ؛

فإذا عُرِفُ مَکانُهُ ، لَبِسَتْهُ فِتْنَهٌ لا یَثْبُتُ لَها ، إلاّ مَن ثَبَّتهُ اللّه ُ .

بنده تا زمانى که جایگاهش دانسته نباشد ، در خیر و خوشى به سر مى برد ؛

اما همین که جایگاهش شناخته شد، فتنه اى به سراغش آید که بر آن پایدارى نتواند ، مگر آن کس که خداوند پایدارش بدارد .

( کنز العمّال : ۵۹۵۰ )

پیامبر خدا صلى الله علیه و آله :

رُبَّ ذی طِمْرَیْنِ لا یُؤْبَهُ لَهُ .

لَو أقْسَمَ على اللّه ِ ، لأبَرّهُ .

بسا یک لا قباىِ ژنده پوشى که کسى به او اعتنا نمى کند .

اما اگر خدا را سوگند دهد، خداوند سوگندش را بپذیرد [ و دعا یا نفرینش را مستجاب کند ]

( المحجّه البیضاء : ۶/۱۰۹ وانظر التوحید : ۴۰۰/۲ )

امام على علیه السلام :

تَبَذَّلْ ولا تُشهَّرْ ، وأخْفِ شَخْصَکَ ؛ لِئلاّ تُذْکَرَ وتُعْلَمَ

واکْتُمْ واصْمُتْ ؛ تَسْلَمْ

ـ وأوْمأَ بِیَدِهِ إلى صَدرِهِ ـ تَسُرُّ الأبْرارَ

وتَغیظُ الفُجّارَ ـ وأومَأَ بِیَدِهِ إلى العامَّهِ ـ .

ساده پوش باش و خود را شهره مکن و خود را پنهان دار؛ تا یاد تو نکنند و زبانزد نشوى

و راز دار باش و خاموش ؛ تا سالم و در امان بمانى .

– سپس با دست خود به سینه اش اشاره کرد و ادامه داد ـ تا نیکان را شادمان کنى

و نابکاران را ـ با دستش به عامّه (مخالفان) اشاره فرمود ـ به خشم آورى .

( الأمالی للمفید : ۲۰۹/۴۴ )

امام على علیه السلام :

تَبذّلْ ؛ لا تَشْتَهِرْ

ولا تَرْفَعْ شَخْصَکَ ؛ لِتُذْکَرَ بعِلْمٍ

واسْکُتْ واصْمُتْ ؛ تَسْلَم .

تَسُرُّ الأبْرارَ وتَغیظُ الفُجّارَ .

ساده پوش باش ؛ تا شهره نشوى

و خودت را عَلَم نکن ؛ تا مشهور و شناخته شوى .

سکوت و خاموشى گزین ؛ تا سالم مانى .

نیکان را شاد سازى و نابکاران را به خشم آورى .

( شرح نهج البلاغه : ۲/۱۸۱ )

امام على علیه السلام ـ به کمیل بن زیاد ـ فرمود :

رُوَیْدَکَ لا تُشْهَرْ

وأخْفِ شَخْصَکَ ؛ لاتُذْکَرْ .

تَعلَّمْ ؛تَعْلَمْ .

آرام باش و خود را شهره مساز .

خویش را پنهان دار ؛ تا یاد تو نکنند .

علم بیاموز ؛ تا دانا شوى .

( بحار الأنوار : ۷۸/۵۷/۱۲۰ )

امام على علیه السلام ـ در توصیف آخر الزمان ـ فرمود :

وذلکَ زَمانٌ لا یَنْجو فیهِ ، إلاّ کُلُّ مؤمنٍ نُوَمَهٍ

إنْ شَهِدَ ، لَم یُعْرَفْ

و إنْ غابَ ، لَم یُفْتَقَدْ .

اُولئکَ ، مَصابیحُ الهُدى وأعْلام السُّرى .

زمانى مى رسد که هیچ کس در آن زمان نجات نمى یابد ، مگر مؤمن حق پرستِ بى نام و نشان

که اگر حضور داشته باشد ، کسى او را نمى شناسد

و اگر غایب باشد ، کسى به جستجویش نمى آید .

این افراد ، چراغهاى هدایتند و نشانه هاى روشن براى شب روان .

( نهج البلاغه: الخطبه ۱۰۳ )

امام على علیه السلام :

إنَّ فی الخُمولِ ، لَراحَهً .
به راستى که آسایش ، در گمنامى است .

( غرر الحکم : ۳۳۷۵ )

امام على علیه السلام :

کَثْرَهُ المَعارِفِ ، مِحْنَهٌ

و(کَثْرَهُ) خِلْطَهِ النّاسِ ، فِتْنَهٌ .

دانسته هاى بسیار ، مایه رنج و محنت است

و آمیزش زیاد با مردم ، موجب فتنه .

( مابین القوسین أثبتناه من طبعه النجف – غرر الحکم : ۷۱۲۴ )

امام صادق علیه السلام :

إنْ قَدَرْتُم أنْ لا تُعْرَفوا ، فافْعَلوا

وما علَیکَ ، إنْ لَم یُثْنِ علَیکَ النّاسُ وما علَیکَ أنْ تکونَ مَذْموما عِندَ النّاسُ ،

إذا کنتَ عِندَ اللّه ِ مَحْمودا .

اگر توانستید ناشناخته بمانید ، چنین کنید ؛

وقتى نزد خدا ستوده باشى ،

نگران نباش که مردم ستایشت نکنند و نگران نباش که در نظرشان نکوهیده اى .

( بحار الأنوار : ۷۳/۱۲۱/۱۱۰ )

امام صادق علیه السلام :

مَن أرادَ أنْ یُرْفَعَ ذِکْرُهُ ، فلْیُخْمِلْ أمْرَهُ .

هرکه خواهد نامش بلند شود ، باید گمنامى پیشه کند .

( بحار الأنوار : ۷۸/۲۶۴/۱۷۰ )

امام صادق علیه السلام :

عَزَّتِ السّلامَهُ ، حتّى لَقد خَفِیَ مَطْلَبُها

فإنْ یَکُنْ فی شَیْءٍ ، فیُوشِکُ أنْ یکونَ فی الخُمولِ .

سـلامت چنـدان کمیاب است ، که راه جستن آن پوشیده و ناپیداست

و اگر سلامت در چیزى باشد، تقریباً در گمنامى است .

( بحار الأنوار : ۷۸/۲۰۲/۳۵ )

منبع: میزان الحکمه،جلد سوم.

مطالب مشابه