در بيشتر مراسمهاي عروسي نه حجاب رعايت ميشود نه از غنا و مطرب و رقص جلوگيري ميشود حتي متدينين نيز بعضاً مستثني نيستند. كودكاني كه در جامعهي كنوني بزرگ ميشوند با تناقض مواجه هستند؛ معلم قرآن و ديني چيزي ميگويد و آنها جاي ديگر كلاس عملي ميبينند. بعضي مبلغين هم اصلاً اشارهايي نميكنند و ميگويند بحمداللّه جامعه اسلامي است. راهكارهايي را بنويسيد، آيا عروسي نرويم؟ به خدا خيلي حاد است.
اين پرسش حاوي چندين نكتة مختلف ميباشد. پس ما ناگزير، پاسخ را بصورت نكاتي ارائه ميدهيم.
1. اگر متوجه شديم كه در مراسمي، حدود شرعي رعايت نميشود و برگزاركنندگان و شركتكنندگان در اين مراسم مرتكب گناه ميشوند، انجام وظيفة ما چند مرحله دارد:
الف) در صورت امكان، از انجام كارهاي خلاف شرع جلوگيري نمائيم. مثلاً اگر اين عروسي مربوط به خانوادة خود ما يا يكي از نزديكانمان ميباشد، با توضيح به آنان و استفاده از موقعيت خويش نزد آنان، مراسمي سالم و مذهبي برگزار نمائيم. اين كار نهي از منكر به حساب ميآيد. البته شرايط و مراحل امر بمعروف و نهي از منكر را حتماً رعايت كنيد تا مبادا مشكلي مانند اختلاف يا كينه پيش بيايد.
حتي براي اينكه هم مراسم شاد و خوبي داشته باشيم و هم از گناه دوري كنيم، مي توانيم از جايگزين هاي مناسب استفاده نمائيم. مثلا به جاي موسيقي هاي حرام و رقص، مي توانيم برنامه هاي تعريف لطيفه، انجام هنرنمايي، سرودهاي مجاز، و… استفاده نمائيم.
اكنون بسياري از خانواده هاي مذهبي، مراسم هايي برگزار مي كنند كه بدون رقص و موسيقي هاي حرام مي باشد و در عين حال شاد و متنوع نيز مي باشد.
ب) در صورتي كه نتوانستيم آنان را از كارهاي خلاف شرع باز داريم، و متوجه شديم كه ميخواهند چنين مراسمي برگزار نمايند، از شركت در مراسم خودداري كنيم. البته با برخوردي نيك، علت حضور نيافتن خود را به آنان توضيح دهيم تا آنان به كار زشت خود پي ببرند.
ضمناً وظيفة ما اين است كه خانواده و فرزندانمان را نيز توجيه نمائيم و از شركت در اينگونه جلسات منعشان كنيم.
2. درمورد اينكه اشاره نموديد متدينين نيز بعضاً مستثني نيستند.
بايد گفت كه: متدين كسي است كه به همة ابعاد اسلام اعتقاد داشته باشد. مسلمان بايد در تمام شئون زندگي خود، چه در كسب و كار، چه در رفتار با خانواده، چه در روابط اجتماعي، چه در مسائل سياسي و… حدود اسلامي را رعايت و برنامة الهي را در نظر بگيرد، در غير اين صورت دینداری او جای سؤال دارد.
3. در قسمتي از نامه اشاره فرموديد كه كودكان با تناقض مواجه ميشوند. دوست گرامي! اين مطلب شما درست است. اما در خيلي از موارد ديگر نيز اين تناقض وجود دارد. مثلاً والدين به فرزندانشان ميگويند سيگار بد است و ضرر دارد. براي فرزندان سوال پيش ميآيد كه اگر سيگار بد و مضّر است، پس چرا اين همه مردم سيگار ميكشند؟ چرا برخي از پزشكان سيگار ميكشند؟ و… حتي ممكن است همه، از مضرات سيگار بگويند در عين حال پدر سيگاري باشد.
پس وظيفة معلمين، والدين، روحانيون و… اين است كه مسائل حلال و حرام را براي كودكان توضيح دهند. كودكان نيز عاقبت فهمشان بالا ميرود و اين تناقضها را در خود حل ميكنند. البته وظيفة خانواده اين است كه محيط تربيتي فرزندان را سالم نگهدارند و آنان را از اينگونه مجالس دور نمايند.
توجه: آموزش احكام و عقايد، پيش از آن كه فكر و ذهن نوجوان و جوان مشغول امور زندگي شود يا افكار اعتقادي ديگر به او برسد، بايد صورت پذيرد.[1]
4. در مورد جملهاي كه فرموديد: «بعضي مبلغين اشارهاي نميكنند و…» بايد عرض كنم بله چون مبلغين موضوعات مختلفي را بايد بيان كنند و معمولاً زمان تبليغي كم ميباشد، ناچار بايد چند موضوع از بين موضوعات مختلف را انتخاب كنند. ضمناً شايد آنان از مشكلات محيط شما مطلع نباشند. شما ميتوانيد با توضيح اين دغدغهها از آنان بخواهيد نسبت به اين موضوع نيز اشارهاي بنمايند.
و اينكه جامعه اسلامي است، هيچ كس ادعايي ندارد و نمي تواند ادعا كند كه همة مردم جامعه به اسلام عمل مينمايند. بله امروزه خيلي از مردم به اسلام عمل مينمايند و زمينة عمل به اسلام فراهم است. ما بايد خدا را شكر كنيم كه در جامعة ما زمينة عمل به اسلام بهتر از ديگر جوامع ميباشد. و زمينة فساد كمتر از زمان طاغوت و كمتر از ديگر كشورها ميباشد. ان شاء الله براي رسيدن به جامعهاي سالم و اسلامي بايد بيشتر از اينها تلاش نمائيم.
امروزه مساجد، هيئتها و دارالقرآنهاي ما پر از جوانان و نوجوانان ميباشد؛ درصد حافظين قرآن چندين برابر شده است؛ رويكرد جوانان و نوجوانان و همة مردم به دين افزايش يافته است. به عنوان مثال مراسم شبهاي قدر و اعتكاف در اكثر محيطهاي دانشگاهي، مساجد، اماكن متبركه و.. برگزار ميگردد. و اكثر اين محافل مملو ّ از جمعيت، مخصوصاً جوانان ميباشد. در هر صورت وظيفه تك تك ماست كه براي پياده شدن احكام نوراني اسلام تلاش كنيم و مطالبي كه تقديم حضورتان شد نوعي درد دل بود كه همة ما از آن آگاهيم و اميدواريم كه خداوند توفيق دهد به وظيفة خود عمل كنيم.
معرفي منابع جهت مطالعه بيشتر:
1. شيوه هاي صحيح امر به معروف و نهي از منكر، نبي صادقي، انتشارات سازمان تبليغات اسلامي.
2. روانشاسي رابطه ها، دكتر غلامعلي افروز، انتشارات نوادر.
3. غير تمندي و آسيب ها، محمود اكبري، گلستان ادب قم.
پي نوشت:
[1] . سيرة تربيتي پيامبر صلي الّله عليه و آله و اهلبيت ـ (تربيت فرزند)، پژوهشكدة حوزه و دانشگاه، 1380، ج اول، ص 165،